Zoe Geliyor, Aniden Ve Derinden: Erkekler Kızlara Karşı

Erkek ve kız sayısının eşit şekilde dağıldığı bir sınıf. Erkek ve kız işlerinin kesin çizgilerle ayrıldığı listeler. Erkeklerin kızlara, kızların erkeklere karşı kıyasıya rekabet içinde olduğu yarışmalar, kazananın ele geçirdiği oyun parkları. Oyunlar, konuşmalar, zevkler farklı; düşman hattını bozguna uğratmak esas. Didişip durmak, gerçek bir kız ya da esaslı bir oğlan olmaya çalışmaktan önünü göremeyen 10 çocuk. Her şeyiyle bambaşka olan Zoe, önce sınıf mevcudundaki cinsiyet dağılımını ardından tüm ezberleri değiştirmeye geliyor. Gökten inercesine, aniden ve derinden.

Eşini yitirdikten sonra birlikte kurdukları işin kendisini mutlu ettiğini düşünerek yollara düşen özgür bir annesi var Zoe’nun. Kendisi dev bir kamyonun şoförü. Zoe’nun dedesi mutfak önlükleriyle ekmek yapan, torunuyla ilgilenen hayli becerikli bir çiftçi. Zoe doğal yollarla yetişen tavuklardan yana, bilim kurgu meraklısı, zeki, disiplinli bir kız çocuğu. Cinsiyetçi dayatmaları anlamakta zorlanıyor haliyle. Yeni taşındığı yerdeki okul arkadaşları ise oyuncakları, giysileri, sözcükleri, oyun parklarını cinsiyetlerine göre ayırmakta kararlı. Her adım puanlamaya tabi. Herkes dahil olduğu kızlar ya da erkekler grubunun varlığının bir parçası, kimsenin kendine göre bir fikri yok sanki; gruba sadakat esas. Ancak kızlar grubu bile kendilerine pek de uyum sağlayacak gibi görünmeyen Zoe’yi kabullenmeye hazır değil. Giovanni, özellikle o, bu yeni kıza herkesten fazla sinirli sanki. Çünkü Zoe yalnızca onların ayrımcı kalıplarına meydan okumakla kalmıyor, bunu yaparken bir de Gioavnni’nin kalıplarını sorgulamasına neden oluyor.

collage-ekk2Uğruna nice savaşın yaşandığı oyun parkının sınıfın kullanıma kapatılması ve ardından gizemli şekilde tarumar edilmesi işleri tamamen değiştiriyor. Artık fiziki çatışmaya varan sınıf içi didişmeye çözüm bulmak isteyen öğretmen, kızlar ve erkeklerden oluşan ikili gruplara birlikte hazırlanacak bir ödev veriyor. Zoe ve Giovanni oyun parkının gizemini çözmeye karar veriyorlar. Sonrası Prenses Leila, C1-P8, Obi –Wan Kenobi yani bolca Star Wars, alçılar, delil poşetleri, bükülen teller, camı kıran taşın gizemi, şüpheli listeleri, ayaklar izleri, grafikler, motosikletlerle dolu keyifli bir macera. Zoe ve Giovanni oyun parkını kimin tarumar ettiğini bulacak mı? Polisler neden okulda? İzler kimi işaret ediyor? Okul görevlisi neden yaralı? Sınıftaki diğer çocuklar da barış anlaşması imzalayacak mı? Parkın akıbeti ne olacak? Bu soruların yanıtları Erkekler Kızlara Karşı’da.

collage-ekk-1

Öncelikle cinsiyetçi önyargıların tavanda olduğu bir dönem için harika bir öykü olduğunu söylemeliyim kitabın. “Gerçek bir kimlik” edinmek uğruna hem kendini hem çevresindekileri kırıp döken çocuklara önyargılarını sorgulama imkanı tanıyacağına şüphem yok. Kitaptaki kadın karakterlerin kalıpları yıkan, meydan okuyan kimlikler olması ayrıca takdire şayan. Bir cümleyle söz edilen eski komşunun bile geleneksel olan her şeyden azade bir kadın olduğunu belirtmeliyim. Dengeyi kurmuş, özgür bir kadın karakter olan Zoe’nin annesi üzerinden annelikle ilgili bir sorgulama da var. Anne kimdir? Çocuğu o mu büyütmelidir ve nasıl büyütmelidir? Annenin özgürlüğü ve mutluluğunun değeri yok mudur?  Giovanni’nin annesi Ada Lovelace hayranı bir bilişimci. Baba ile ilişkisinde eşitlik olsa da mutfağın kendi alanı haline gelmesi konusunda hala sorgulayıcı. Kitaptaki tüm kadın karakterler kendi ayakları üzerinde duran, sıra dışı kadınlar yani. Mutfak önlüğü ile gezen dedeler, erişte kesen babalar var. Bunlar ne yazık ki bizimki gibi toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin hayli baskın şekilde yaşandığı ülkelerde pek rastlanan örnekler değil, kuşkusuz kitaptaki çocukların önyargılarını sorgulamaları açısından etraflarında gördükleri bu yetişkin karakterleri örnek almaları çok önemli. Fakat, akşam babanın televizyon karşısında uyuklayıp, annenin ev işleri ve çocuklar arasında çalışmaya devam ettiği evlerdeki çocuklar için bunlar gerçekle bağı olmayan örnekler olacak yazık ki.  Hatta kimi için kitap, sırf bu nedenle, inandırıcı bir metin olmayacak. Bu ihtimallerin elbette farkındayım. Fakat toplumsal cinsiyet inşasının tam da çocuklukta karılan temelleri için, kalıp yargılardan, ayrıştırıcı cinsel söylemlerden uzaklaşabilmek adına bir çocuğun hayatına değmesi ve onu önyargılar konusunda dönüştürmesi bile o kadar önemli ki. Bunu bir kitapla yapabileceksek eğer, Erkekler Kızlara Karşı bu güne dek karşılaştığım en başarılı kitap. Ayrıca kitabın sonunda Ada Lovelace, Marie Curie gibi öncü kadınlar hakkında bilgiler ve eşit fırsatlar hakkında kısa değiniler yer alıyor.

ekk-3Silvia Vecchini tarafından yazılan Erkekler Kızlara Karşı, Sualzo tarafından resimlenmiş. Yelda Gürlek’in çevirdiği kitap, Yapı Kredi Yayınları tarafından yayınlanıyor.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s